Nieuwe verlichtingsinstallatie op Universiteit Twente is slim en duurzaam
De campus van Universiteit Twente in Enschede is maar liefst 150 hectare groot en kent zo’n 50 gebouwen. Bijna dagelijks zijn er monteurs van installatiebedrijf WSi Techniek te vinden. Niet in de schoolbanken, maar voor het onderhoud aan de E-installaties. In gebouwen Ravelijn, Noord-Horst, Oost-Horst en West-Horst verving het bedrijf onlangs alle verlichtingsarmaturen. Conventionele lichtbronnen maakten plaats voor zo’n 4.000 led-armaturen. Mét slimme sensoren van Theben natuurlijk. De verlichting voldoet nu weer aan de huidige eisen, is energiezuiniger en geeft een aangenamere beleving.
Verlichting in onderwijsinstellingen is aan strenge regels gebonden. Die zijn gericht op het realiseren van een veilige en prettige leeromgeving, het verbeteren van de concentratie en het voorkomen van vermoeidheid. Zo is er een minimale lichtsterkte vereist op het werkblad, maar ook moet de verlichting gelijkmatig zijn verdeeld, schittering in computerschermen voorkomen en directe verblinding tegengaan.
Flexibel en toekomstbestendig
De oude TL- en PL-lichtbronnen in de gebouwen voldeden niet meer aan de hedendaagse eisen op het gebied van lichtkwaliteit, duurzaamheid en comfort. Bovendien kon de verlichting alleen aan en uit; dimmen of aanpassingen waren niet – of in beperkte mate mogelijk. Universiteit Twente (UT) besloot dan ook om alle verlichting in de drie vleugels in één keer te vernieuwen. WSi Techniek maakte het verlichtingssysteem flexibel en toekomstbestendig met een slimme lichtregeling via het DALI-bussysteem en aanwezigheidssensoren van Theben.
-
-
“De verlichting denkt als het ware mee. Zodra het daglicht toeneemt, dimt het systeem de verlichting automatisch terug. Neemt het daglicht af, dan schakelt het juist bij. Zo ontstaat een dynamisch systeem dat continu balanceert tussen comfort en energie-efficiëntie, maar altijd voldoet aan de richtlijnen"
Meerwaarde van Theben
“Het doel was tweeledig,” vertelt projectleider Stijn Wiggers van WSi Techniek. “Voldoen aan de huidige normen én de beleving verbeteren. Met ledverlichting bereik je een hoogwaardigere lichtkwaliteit met een aanzienlijk gereduceerd energieverbruik, maar de echte meerwaarde is gerealiseerd met behulp van Theben. Lichtkwaliteit en duurzaamheid hangen namelijk vooral af van hoe je de verlichting inregelt. Met de sensoren van Theben halen we het maximale uit de installatie.” De theRonda P360 en S360 DALI-sensoren meten continu op aanwezigheid en daglichttoetreding en sturen op basis daarvan de aangesloten armaturen aan. Zo ontstaat in elke ruimte precies de juiste hoeveelheid licht, op elk moment van de dag.
Makkelijk aanpassen
“De verlichting denkt als het ware mee. Zodra het daglicht toeneemt, dimt het systeem de verlichting automatisch terug. Neemt het daglicht af, dan schakelt het juist bij. Zo ontstaat een dynamisch systeem dat continu balanceert tussen comfort en energie-efficiëntie, maar altijd voldoet aan de richtlijnen,” zegt Wiggers. Dat levert in de praktijk een flinke energiebesparing op. Toch is dat effect in de praktijk wel iets afgenomen. “In klaslokalen die grenzen aan een gevel en waar veel daglicht invalt, ging de verlichting soms helemaal niet aan. De sensor gaf dan aan dat alleen het daglicht voldoende was. Dat werd door de eindgebruikers ervaren als een defect. Om twijfels weg te nemen, hebben we ervoor gezorgd dat de verlichting daar altijd op minimaal 10% brandt. Dat is ook meteen het voordeel van dit flexibele systeem: aanpassingen zijn zo gemaakt.”
Installatiepartner: WSi Techniek, Groenlo
